مقالات

گردسوز

گرد سوز (لمپا) چراغی است که در قدیم کاربرد بالایی داشته و همیشه در طاقچه اتاق مادربزرگ ها یکی از این چراغ ها قرار داشت. سوخت چراغ گرد سوز ها نفت می باشد. امروزه روز چراغ گرد سوز ها نقش کاربردی خود را از دست داده و بیشتر جنبه تزئینی در منازل را دارند.

گرد سوز دارای بدنه فلزی و همچنین فتیله پهن می باشد.

چراغ گرد سوز بسیار شبیه چراغ لامپا است.

چراغ لامپا

چراغ لامپا ها نیز با نفت کار می کنند و دارای لوله و سرپیچ هستند. فیتیله چراغ لامپا با آغشته شدن به نفت شعله‌ ور می‌شود و در محفظه شیشه ای چراغ نور ایجاد می کند.

در واقع کار سوخت رسانی و اشتعال چراغ گرد سوز کاملا مشابه چراغ های لامپای فتیله ای است.

 

تفاوت چراغ گرد سوز با چراغ لامپا

چراغ لامپا ، فتیله همانند شمع به صورت دراز روشن می شد.

اما چراغ گردسوز ، همانطور که از نامش پیداست ، فتیله ای دایره ای شکل دارد و به شکل دورانی و گرد شعله می گیرد.

دورانی بودن فیتیله چراغ گردسوز موجب تولید نور بیشتر نسبت به چراغ لامپا می شود.

در اصل می توان گفت که چراغ گرد سوز نسل جدیدی از چراغ لامپا می باشد.

چراغ گرد سوز:

چراغ گرد سوز از جنس فلزي است و فیتیله چراغ دایره شکل می باشد.

هنگامیکه استوانه شیشه ای بلندش روی محفظه فلزی آن قرار می گیرد نور آن روشنایی بخش شب های تاریک می شود.

صنعت چراغ سازی:

واژه « چراغ ساز » در گذشته ‌هایی نه چندان دور در ایران به افرادی اطلاق می ‌شد كه به تعمیر چراغ‌های نفتی می پرداختند.

چراغ های نفتی عبارت بودند از:

  • چراغ گردسوز
  • چراغ لامپای
  • زنبوری
  • اجاق‌ های دو فتیله
  • بخاری ‌های دستی
  • بخاری های نفت‌ سوز

در زمان حال صنعت چراغ‌ سازی به یكی از صنایع پیشرفته داخلی تبدیل شده و حتی امید است تا به یكی از اقلام صادراتی كشور تبدیل گردد.

 

حال که با چراغ گرد سوز آشنا شدید در ادامه به شرح تاریخه چراغ نفتی و اختراع چراغ برقی ها می پردازیم.

در سال 1859 میلادی نفت تصفیه شده ( پارافین ) در آمریكای شمالی تهیه شد.

سپس پارافین به سرعت جانشین روغن‌ های گیاهی و حیوانی شد كه سابق بر آن به كار برده می‌شدند.

مهمترین خصوصیت پارافین مشتعل کردن بدون مشكل چراغ‌ های نفتی بود.

در اوایل قرن هفدهم یك شیمیدان و مهندس معدن آلمانی از گاز به دست آمده از زغال برای روشنایی استفاده نمود.

به جهت گران بودن گاز نسبت به نفت مدت زمانی طول كشید تا گاز برای روشنایی داخلی به كار گرفته شد.

 

در سال 1804 میلادی دروموند چراغ آهكی را درست کرد

چراغ آهکی اولین شكل نورافكن بود و به طور گسترده در تئاتر مورد استفاده قرار گرفت.

گفتنی است، هامفری دیوی را پیشگام در صنعت چراغ برق می دانند.

 دیوی در سال 1802 میلادی با گذراندن جریان از دو قطعه زغال نور تولید كرد.

ایراد این كشف این بود كه قطعه‌های باریك زغال چوب می‌سوخت.

در نتیجه نور نمی‌توانست مدت زیادی دوام داشته باشد.

در سال 1876 میلادی پل جبلوچكف شعمی به نام شمع جلبوچكف اختراع نمود.


و اما اولین كارخانه برق جهان متناسب با لامپ‌ های قوسی در سال 1858 میلادی در فرلند جنوب تأسیس شد.

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *